تحلیل فضایی جرم کیف‌قاپی در شهر ساری با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد پیشگیری انتظامی دانشکده علوم و فنون انتظامی دانشگاه انتظامی امین

2 استادیار گروه جغرافیادانشگاه علوم انتظامی امین

3 هیئت علمی دانشگاه علوم انتظامی امین

4 دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحدساری

چکیده

زمینه و هدف: جرم کیف‌قاپی از جرایم شایع در نواحی شهری کشور است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل فضایی جغرافیای کیف‌قاپی در شهر ساری انجام شده است. کیف‌قاپی یکی از جرایم علیه اموال و اشخاص شناخته می‌شود که کنترل و مقابله و پیشگیری از آن تأثیر بسزایی در افزایش احساس امنیت شهروندان دارد.
روش‌شناسی: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و به لحاظ شیوه اجراء توصیفی-تحلیلی است. جامعه آماری کل جرایم کیف‌قاپی در شهر ساری طی سال 1396است. داده‌های جرم از سامانه GIS فرماندهی انتظامی استان مازندران به عنوان یکی از استان‌های پیش‌رو در این زمینه و همچنین پرونده‌های ثبت شده، گردآوری و با نرم افزار ArcGIS تجزیه تحلیل شد. بر این اساس پراکندگی مکانی جرایم کیف‌قاپی، شناسایی مرکز ثقل و و ترسیم بیضی انحراف معیار جرم کیف‌قاپی در دستور کار قرار گرفت.
یافته‌ها: اکثریت بالایی از کیف‌قاپان مردهای جوان و میان‌سال به شمار می‌آیند که بیکار و فاقد تحصیلات دانشگاهی، و دارای سابقه کیفری هستند. پراکنش کیف‌قاپی از پیرامون به سمت مرکز شهر متراکم‌تر می‌شود و مرکز ثقل کیف‌قاپی بر مناطق مرکزی شهر انطباق دارد. الگوی زمانی وقوع کیف‌قاپی به نیمه دوم شبانه‌روز، روزهای میانی هفته، و فصل تابستان متمایل است.
نتیجه‌گیری: برآیند یافته‌های پژوهش بیانگر آن است که امروزه مدیریت انتظامی جرم از جمله کیف‌قاپی نیازمند بهره‌گیری از سامانه‌ اطلاعات مکانی جرم است. تحلیل فضایی کیف‌قاپی در شهر ساری ضرورت پاک‌سازی نواحی مرکزی شهر ساری از جرم کیف‌قاپی را آشکار می‌سازد. موفقیت در این زمینه نیازمند بهسازی و نوسازی بافت شهری بویژه بافت فرسوده بر پایه نقش طراحی شهری در پیشگیری از جرم، و تقویت سیاست‌ها و برنامه‌های پیشگیری وضعی، اجتماعی و کیفری از جرم است.

کلیدواژه‌ها