تحلیل جامعه‌شناختی روایت‌های باز اجتماعی شدن (مطالعه موردی‌ ‌زندانیان شاغل در واحدهای حرفه‌آموزی و اشتغال زندان‌های تهران‌)

نوع مقاله : مستخرج از رساله دکتری

نویسندگان

1 دانشجوی دکترا دانشگاه آزاد واحد تهران شمال

2 عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد واحد تهران شمال

3 عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی

چکیده

زمینه و هدف: پژوهش حاضر به منظور ارائه نتایج یک تحقیق عمیق در خصوص بازاجتماعی شدن مجرمان تدوین گشته است­. از آنجا که در اهداف مجازات علاوه برواکنش جامعه در قبال اعمال جریحه‌دارکننده، جامعه ­پذیری مجدد مجرمان نیز مدنظر است لذا هدف از این پژوهش­، تحلیل جامعه ­شناختی روایت­ های باز اجتماعی شدن ­زندانیان شاغل در واحدهای حرفه ­آموزی و اشتغال زندان­ های تهران­ است.
روش‌شناسی: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر شیوه اجرا بصورت رهیافت فرود به زمین و طبیعت گرایانه است. جامعه پژوهش را زندانیان شاغل در واحدهای اشتغال و حرفه­آموزی زندان­های تهران تشکیل داده­اند. شیوه نمونه­گیری پژوهش هدفمند بود و معیار اشباع نظری به عنوان معیار اساسی انتخاب نمونه بود. داده­ها با استفاده از مصاحبه، جمع­آوری گردید و برای تحلیل داده­های حاصل از مصاحبه­های عمیق، از تحلیل روایت بهره جسته شد.
یافته­ ها: یافته­ های حاصل از جمع­ بندی مصاحبه ­ها نشان می ­دهد که زندانیان مهمترین انگیزه حضور در واحدهای اشتغال را دوری از انضباط روزانه بندهای بسته دانسته تا با استفاده از برخی امتیازات از جمله ملاقات و تلفن راحت و در دسترس و نیز مرخصی­ های ماهیانه، دغدغه­ های مربوط به معیشت خانواده را رفع نمایند.
نتیجه­ گیری: برنامه‌های حرفه‌آموزی و اشتغال برای زندانیان همواره از بالا به پایین طراحی و اجرا می‌گردند این در حالی است که به‌منظور بازاجتماعی کردن مجرمان، انعکاس علایق و استعدادهای شغلی زندانیان نادیده گرفته می‌شود و معنای این مضمون این است که برنامه‌ریزی از پایین به بالا اثرگذارتر خواهد بود. همچنین پرداخت دستمزد و بیمه برابر قانون کار و اطمینان از پشتیبانی دولت و مراکز حمایتی، در ایجاد اشتغال پس از آزادی، در کیفیت بازپذیری مجرمان حاضر در برنامه‌های آموزش و حرفه‌آموزی زندان‌ها، بسیار حائز اهمیت می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


-       ابراهیمی، شهرام (1395). پیشگیری از تکرار جرم در پرتو بازپذیرسازی اجتماعی بزهکاران. تهران: نشر میزان.
-       ابراهیمی، شهرام (1391). بازپروری عادلانه مجرمان. فصلنامه آموزه‌های حقوق کیفری دانشگاه علوم اسلامی رضوی، (3)، صص 151-176. قابل دسترسی از:
 https://cld.razavi.ac.ir/
-       اسداللهی، عبدالمجید، محسنی تبریزی، علیرضا، براتوند، محمود(1388). نقش مرکز مراقبت بعد از خروج در اشتغال‌زایی زنان زندانی خوزستان. فصلنامه علمی پژوهشی رفاه اجتماعی، 10(34)، صص348-355. قابل دسترسی از:
    http://refahj.uswr.ac.ir/article-1-2420-fa.html
-       پورقهرمانی، بابک و استادی، علی(1396). تأثیر اشتغال و حرفه‌آموزی زندانیان بر پیشگیری از تکرار جرم (مطالعه موردی: زندان تبریز). فصلنامه علمی ترویجی مطالعات پیشگیری از جرم، 12(44)، صص51-35. قابل دسترسی از:            
http://cps.jrl.police.ir/article_19213.html
-       جهانگیری، الناز و قریشی، سعید(1396). بررسی کارکردهای بازپرورانه حق برخورداری از آموزش و پرورش در زندان‌های استان اصفهان پژوهش‌های حقوق کیفری. 8(16)، صص 65-86 . قابل دسترسی از:
http://ensani.ir/fa/article/398712
-       حسنی، رفیق (1394 ). تأثیر آموزش‌های فنی و حرفه‌ای در میزان اشتغال زندانیان آزاد شده در استان کردستان. مجموعه مقالات پنجمین همایش ملی و چهارمین همایش بین‌المللی مهارت آموزی و اشتغال. صص 1-11. قابل دسترسی از:
https://www.sid.ir/fa/seminar/ViewPaper.aspx?id=30307
-       سام آرام، عزت اله (1392 ). نظریه‌های مددکاری اجتماعی. تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبائی.
-       سیف الهی، سیف اله ( 1388 ). مبانی جامعه‌شناسی. تهران: انتشارات موسسه جامعه‌پژوهان سینا. قابل دسترسی از:
 http://chaponashr.org/jameepajuhanesina
-       شیری، عباس(1397). دانشنامه جرم‌شناسی محکومان. تهران: انتشارات بنیاد حقوقی میزان.
-       عباسی نژاد، حسین؛ رمضانی، هادی و صادقی، مینا (1391). بررسی رابطه بین بیکاری و جرم ‌در ایران. فصلنامه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی . (64 )، صص 65-86. قابل دسترسی از:       
http://qjerp.ir/article-1-523-fa.html
-       فوکو، میشل (1395). مراقبت و تنبیه-تولد زندان. ترجمه نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، تهران: نشر نی.  
-       مهدوی ثابت، محمد علی، کونانی، سلمان (1398). جرم‌شناسی اصلاح و درمان، درس‌نامه تغییر و اصلاح زندانیان. تهران: انتشارات جامعه‌شناسان.
-       محمدپور، احمد (1392). ضد روش، زمینه‌های فلسفی و رویه‌های عملی در روش‌شناسی کیفی. تهران: انتشارات جامعه شناسان.
-       مهرآیین، مصطفی (1396). درس گفتار پدیدارشناسی نظریه و روش. تهران: موسسه رخداد تازه.
-       - نوذری، حمزه (1397). مفاهیم اساسی جامعه‌شناسی کار و شغل. تهران: انتشارات دانشگاه خوارزمی.
-       نوروزی، فیض الله (1392). روش تحقیق در علوم اجتماعی. تهران: انتشارات سخنوران.
-       نیازی، محسن و محمدی، محمدصدیق (1393). چرخش گفتمان تبیین جرم از دوره کلاسیک تا پست مدرنیسم. نشریه کارآگاه، (29)، صص70-90. قابل دسترسی از:
 http://det.jrl.police.ir/article_10657.html
-     Banks, N. (2017). Investing in prison education: New approaches to improving educational outcomes and reducing re-offending. Department of Corrections. Archived from the original on April, 20, 2018. Retrieved from:
 https://icpa.org/library/the-new-zealand-corrections-journal-volume-5-issue-1-july-2017.
-     Bales, W. D., Clark, C., Scaggs, S., Ensley, D., Coltharp, P., Singer, A., & Blomberg, T. G. (2016). An assessment of the effectiveness of prison work release programs on post-release recidivism and employment. National Institute of Justice. Retrieved from:
https://www.ncjrs.gov/pdffiles1/nij/grants/249845.pdf
-     Cale, J., Day, A., Casey, S., Bright, D., Wodak, J., Giles, M., & Baldry, E. (2019). Australian prison vocational education and training and returns to custody among male and female ex-prisoners: A cross-jurisdictional study. Australian & New Zealand Journal of Criminology, 52(1), 129-147. Retrieved from:
https://doi.org/10.1177/0004865818779418
-     Chui, W. H., & Cheng, K. K. Y. (2014). Challenges facing young men returning from incarceration in Hong Kong. The Howard Journal of Criminal Justice, 53(4), 411-427. Retrieved from:
https://doi.org/10.1111/hojo.12088
-     Dawe, S. (2007). Vocational Education and Training for Adult Prisoners and Offenders in Australia. Research Readings. National Centre for Vocational Education Research Ltd. PO Box 8288, Stational Arcade, Adelaide, SA 5000, Australia. Retrieved from:
 https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED499730.pdf  
-      Koski, L., & Miettinen, K. (2007). Vangit koulutuksessa. Selvitys vankien koulutukseen osallistumisesta, oppimisvalmiuksista ja-strategioista sekä opetuksen laadusta. Rikosseuraamusviraston julkaisuja 3/2007. Retrieved from:
https://core.ac.uk/download/pdf/38020843.pdf
-     Li, M. (2018). From prisons to communities: Confronting re-entry challenges and social inequality. The SES Indicator (American Psychological Association, 11(1). Retrieved from:
https://www.apa.org/pi/ses/resources/indicator/2018/03/prisons-to-communities
-     Miller, J., & Palacios, W. R. (Eds.). (2015). Qualitative research in criminology (Vol. 1). Transaction Publishers.
-     Nwalozie, C. J. (2015). Rethinking subculture and subcultural theory in the study of youth crime–A theoretical discourse. Retrieved from:
https://dora.dmu.ac.uk/handle/2086/16964
-     Polizzi,D. (2011).the phenomoenoloogy of davian behavior.recsearchgate. Handbook on Deviant Behavior. Retrieved from:
https://www.researchgate.net/publication/267624314
-     Mohseni, R. A. (2012). The sociological analysis of prison: Costs and consequences. Journal of law and conflict resolution, 4(1), 13-19. Retrieved from:
https://doi.org/10.5897/JLCR11.044
-      McDonald, P., Grant-Smith, D., Moore, K., & Marston, G. (2020). Navigating employability from the bottom up. Journal of Youth Studies, 23(4), 447-464.
https://doi.org/10.1080/13676261.2019.1620925
-     Newton, D., Day, A., Giles, M., Wodak, J., Graffam, J., & Baldry, E. (2018). The impact of vocational education and training programs on recidivism: A systematic review of current experimental evidence. International journal of offender therapy and comparative criminology, 62(1), 187-207.
https://doi.org/10.1177/0306624X16645083
-     Schreiner, M. (1999). Self-employment, microenterprise, and the poorest Americans. Social Service Review, 73(4), 496-523.
https://doi.org/10.1086/514443
-     Siwach, G. (2018). Unemployment shocks for individuals on the margin: Exploring recidivism effects. Labour Economics, 52, 231-244. Retrieved from:
https://doi.org/10.1016/j.labeco.2018.02.001